Question 1

Stack və heap arasındakı fərq nədir?

Accepted Answer

Cavabı müqayisə cədvəli kimi qur — bu, aydınlıq siqnalıdır: Nə saxlayır: stack — funksiya çağırışları, parametrlər, lokal dəyişənlər, pointer-lər; heap — obyektlər, massivlər, kolleksiyalar. Ömür: stack frame funksiya bitəndə dərhal silinir; heap obyekti ona istinad olduqca yaşayır (sonra GC yığır). Sürət: stack çox sürətlidir (pointer sürüşməsi); heap ayırması daha bahalıdır. Ölçü: stack məhduddur (bir neçə MB) — aşanda StackOverflowError; heap böyükdür — dolanda out-of-memory. Konkret nümunə ilə bağla: "const arr = [1,2,3] yazanda arr adlı dəyişən stack-də ünvanı saxlayır, üç elementli massivin özü isə heap-dədir. Buna görə arr.push(4) mümkündür, arr = [] isə const-a görə xətadır."

Question 2

Dayaz (shallow) və dərin (deep) nüsxə arasındakı fərqi izah et. Hansı hallarda hansı lazımdır?

Accepted Answer

Tərif + nümunə + praktik nəticə strukturunu saxla. Dayaz nüsxə yalnız birinci səviyyəni kopyalayır; içəridəki obyektlərə istinadlar paylaşılır. JS: {...obj}, Object.assign({}, obj), arr.slice(). Kotlin: data class-ın copy() metodu (bəli, o da dayazdır). Dart: List.of(...), Map.of(...). Dərin nüsxə bütün ierarxiyanı təkrar yaradır: JS-də structuredClone(obj), əl ilə rekursiv funksiya və ya JSON round-trip (amma bu Date, Map, undefined və funksiyaları itirir — bu detalı demək yaxşı təəssürat buraxır). Nə vaxt hansı: dayaz nüsxə düz strukturlar üçün kifayətdir və ucuzdur; dərin nüsxə iç-içə obyekt dəyişdirəndə (state idarəçiliyi, undo/redo, test fixture-ləri) lazımdır. Alternativ yanaşmanı da qeyd et: nüsxə çıxarmaq əvəzinə immutable strukturlardan istifadə etmək problemi tamamilə aradan qaldırır.

Question 3

Garbage collection necə işləyir və GC-li dildə yaddaş sızması mümkündürmü?

Accepted Answer

İki hissəli cavab ver. Necə işləyir: müasir GC-lər reachability prinsipi ilə işləyir. GC root-lardan (qlobal dəyişənlər, aktiv stack frame-lər, CPU registrləri) başlayır, istinadlar boyunca gəzir və çatıla bilən hər şeyi işarələyir; qalanı azad olunur (mark-and-sweep). Praktikada generational yanaşma tətbiq olunur: obyektlərin əksəriyyəti tez ölür, ona görə "gənc" nahiyə tez-tez və ucuz, "köhnə" nahiyə isə nadir hallarda təmizlənir. Reference counting-in əksinə olaraq bu yanaşma dövrəvi istinadlarla problem yaşamır. Sızma mümkündürmü: bəli. GC "lazımsız" obyekti yox, "çatılmayan" obyekti silir. Əgər artıq gərək olmayan obyektə hələ də istinad varsa, o əbədi qalır. Konkret nümunələr: hədsiz böyüyən qlobal keş (limit və ya LRU eviction lazımdır), silinməyən event listener-lər, ləğv edilməyən timer/stream subscription, komponent söküləndən sonra da qalan closure-lər. Sonda diaqnostikadan danış: heap snapshot götürüb iki nöqtə arasında fərqə baxmaq və hansı obyektin hansı root tərəfindən saxlandığını (retainer chain) izləmək.

Question 4

JavaScript, Kotlin və Dart-da yaddaş modelinin fərqləri nələrdir?

Accepted Answer

Oxşarlıqdan başla, sonra fərqlərə keç — bu quruluş müsahibə çox yaxşı oturur. Ortaq cəhət: hər üçü GC-lidir, hər üçündə obyektlər heap-də yaşayır və istinad semantikası ilə ötürülür, əl ilə yaddaş azad etmək yoxdur. Fərqlər: JavaScript — primitive-lər (number, string, boolean, null, undefined, symbol, bigint) value semantics ilə işləyir, qalan hər şey obyektdir. Null təhlükəsizliyi tip sistemində yoxdur; undefined və null runtime xətalarının əsas mənbəyidir (TypeScript bunu kompilyasiya vaxtına gətirir). Kotlin (JVM) — Int, Double kimi tiplər mümkün olanda primitiv kimi, generic və nullable kontekstlərdə isə boxing ilə heap-də saxlanılır (Int? boxing tələb edir — performans söhbətlərində bu detal dəyərlidir). Null təhlükəsizliyi tip sisteminə yerləşdirilib: String və String? fərqli tiplərdir. Dart — modeldə hər şey obyektdir, amma int, double, bool, String immutable-dir və dəyər kimi davranır. Sound null safety var. Ayrıca isolate modeli önəmlidir: hər isolate-in öz heap-i və öz GC-si var, isolate-lər yaddaş paylaşmır və mesajlaşma ilə ünsiyyət qurur — buna görə klassik data race yoxdur. Yekun: "Praktik nəticə eynidir — obyektləri ötürəndə nüsxə deyil, istinad ötürürsən; fərq daha çox null təhlükəsizliyində və paralellik modelindədir."

Question 5

Sonsuz və ya çox dərin rekursiyanı necə həll edərsən?

Accepted Answer

Əvvəlcə diaqnoz: StackOverflowError (Kotlin/JVM) və ya RangeError: Maximum call stack size exceeded (JS) hər çağırışın stack-də frame tutması və stack-in məhdud olması deməkdir. Sonra həll variantlarını sırala: Base case-i yoxla — sonsuz rekursiya adətən sadəcə səhv və ya heç vaxt çatılmayan dayanma şərtidir. İterativ yaz — xətti rekursiyanı (siyahını gəzmək, cəm hesablamaq) sadə while dövrünə çevirmək olur; yaddaş O(d)-dən O(1)-ə düşür. Açıq stack işlət — ağac/qraf gəzintisi üçün call stack əvəzinə heap-də ArrayDeque/massiv saxla. Heap böyükdür, ona görə dərinlik limiti praktiki olaraq aradan qalxır. Memoization — eyni alt məsələ təkrar hesablanırsa, keş həm vaxtı, həm çağırış sayını azaldır. Tail recursion — Kotlin-də tailrec açar sözü kompilyatora dövrə çevirmə göstərişi verir; JS mühitlərinin əksəriyyətində və Dart-da isə buna arxalanmaq olmaz. Güclü cavabın son cümləsi: "Prinsipcə istifadəçi girişindən asılı dərinlik varsa, mən rekursiyaya arxalanmıram — çünki dərinliyə zəmanət verə bilmirəm."

Anlayış	JavaScript	Kotlin	Dart
Primitive dəyərlər	number, string, boolean, null, undefined, symbol, bigint — value semantics	Int, Double, Boolean və s. — JVM-də mümkün olanda stack-də, boxing zamanı heap-də	Texniki olaraq hər şey obyektdir, amma int/double/bool/String immutable-dir və dəyər kimi davranır
Obyektlər	Object, Array, Map, Set, funksiyalar — heap, reference semantics	Bütün class instansları heap-də, reference semantics	Bütün obyektlər heap-də, reference semantics
Null təhlükəsizliyi	Yoxdur — `undefined`/`null` runtime-da partlayır	Tip sistemində: `String` vs `String?`, `?.`, `?:`, kompilyator yoxlayır	Sound null safety: `String` vs `String?`, `!`, `??`, kompilyator yoxlayır
Dayaz nüsxə	`{...obj}`, `[...arr]`, `structuredClone()` dərin nüsxə üçün	`data class`-da `copy()` (dayazdır!), `toList()`	`List.of(x)`, `Map.of(m)`, `{...map}`
Garbage collection	Generational, mark-and-sweep (V8 mühərriki)	JVM-in GC-si — G1, ZGC və s.	Generational; hər isolate-in öz GC-si var

Yaddaş modeli: stack və heap

📚 Mənbələr və sənədlər